Nếu bạn đang làm việc trong chuỗi cung ứng dệt may, chắc hẳn đã nghe yêu cầu từ các thương hiệu: "Hãy thiết lập mục tiêu giảm phát thải theo Science Based Targets initiative (SBTi)".
Không còn là chuyện tương lai. Adidas yêu cầu nhà cung cấp chiến lược cam kết SBTi từ năm 2022. Inditex, Nike, Levi's đều đưa ra lộ trình cụ thể cho đối tác. Áp lực đang dồn xuống nhà máy dệt nhuộm, xơ sợi và may mặc.
Nhưng thực tế là: tính đến tháng 7 năm 2024, trong số 8.986 doanh nghiệp toàn cầu tham gia SBTi, chỉ có 5.726 doanh nghiệp xác thực được mục tiêu (theo báo cáo từ Carbonnt). Tỷ lệ thành công chưa đến 64%. Và với các nhà cung cấp dệt may, con số còn thấp hơn nhiều.
Áp lực thực sự đến từ phạm vi 3 – và đó là lý do bạn cần quan tâm
Với hầu hết thương hiệu thời trang, phát thải phạm vi 3 (chuỗi cung ứng upstream và downstream) chiếm hơn 90% tổng lượng phát thải. Một số thương hiệu như lululemon, Chanel, Levi's đã cam kết giảm 50% phát thải phạm vi 3 vào năm 2030. Nhưng nếu nhà cung cấp của họ không có mục tiêu, những cam kết đó chỉ là giấy.
Theo báo cáo WRI năm 2024 về giảm carbon phạm vi 3 trong ngành thời trang tại Trung Quốc, phần lớn doanh nghiệp chuỗi cung ứng vẫn chưa có mục tiêu rõ ràng, nhiều đơn vị chỉ đang ở giai đoạn đo lường dữ liệu. CATI Index 2023 (Chỉ số đánh giá năng lực chuỗi cung ứng về khí hậu) cho thấy điểm trung bình mảng "thiết lập mục tiêu carbon" trong số các doanh nghiệp tham gia chỉ đạt 22%. Nói cách khác, 78% doanh nghiệp chưa làm gì hoặc làm rất sơ sài.
Khoảng cách giữa kỳ vọng của thương hiệu và năng lực thực tế của nhà cung cấp đang ngày càng lớn. Đây không phải vấn đề kỹ thuật khó giải – mà là vấn đề thiếu lộ trình rõ ràng. Bài viết này sẽ giúp bạn xây dựng lộ trình đó.
Nhận thông tin chi tiết như thế này trong hộp thư của bạn.
Một email mỗi tuần. Không spam.
Chọn phương pháp SBTi nào cho ngành dệt may?
SBTi không áp một công thức duy nhất. Tùy vào ngành hàng và loại phát thải, bạn có thể chọn một trong ba phương pháp chính. Dưới đây là bảng so sánh nhanh:
| Phương pháp | Áp dụng cho | Đặc điểm | Ví dụ ngành dệt may |
|---|---|---|---|
| Absolute Contraction (AC) | Tất cả ngành, đặc biệt phát thải lớn | Cắt giảm tuyệt đối tổng phát thải theo tỷ lệ phần trăm so với năm cơ sở; không phụ thuộc tăng trưởng sản lượng | Nhà máy nhuộm, nhà máy xơ sợi |
| Sectoral Decarbonization Approach (SDA) | Ngành có cường độ phát thải đặc thù (sắt thép, điện, xi măng…) | Dựa trên lộ trình giảm cường độ phát thải của ngành; cho phép tăng trưởng sản lượng miễn là cường độ giảm đúng lộ trình | Hiện chưa có SDA riêng cho dệt may; có thể áp dụng cho ngành hóa chất sản xuất sợi tổng hợp |
| Intensity Convergence (GEVA) | Doanh nghiệp chưa có dữ liệu phát thải tuyệt đối, hoặc muốn giảm theo cường độ kinh tế | Giảm phát thải trên mỗi đơn vị sản phẩm hoặc doanh thu; có thể tính theo giá trị gia tăng | Nhà máy may, doanh nghiệp gia công (không kiểm soát nguyên liệu đầu vào) |
Doanh nghiệp dệt may thường chọn Absolute Contraction cho phạm vi 1&2 (điện, nhiên liệu trực tiếp) và Intensity Convergence hoặc Absolute cho phạm vi 3. Lưu ý: nếu phạm vi 3 chiếm trên 40% tổng phát thải (điều này đúng với hầu hết doanh nghiệp dệt may), SBTi yêu cầu phải đặt mục tiêu cho phạm vi 3.
{{CHART:pie|{
